نگاهی به نظام سلامت کانادا

نظام سلامت کانادا از مطرح ترین و مورد بحث ترین نظام های سلامت جهان است،به دلیل مجاورت کانادا با کشور امریکا و همچنین تضاد سیاست های سلامت این دو کشور با یکدیگر سبب شده نظام سلامت کانادا به شدت مورد توجه پژوشگران سیاست گذاری سلامت قرار گیرد و با نظام سلامت امریکا مقایسه شود. نظام سلامت کانادا نظامی ملی است که خدمات آن توسط نهادهای خصوصی ارائه می شود اما تامین مالی آن به عهده دولت است. شهروندان کانادا تحت قوانین هر ایالت بدون پرداخت هزینه از خدمات پزشکی و بیمارستانی بهره مند می شوند و هزینه پرداختی مستقیم برای داروهای نسخه شده از جیب بیماران بسیار اندک است.سه چهارم از جمعیت کانادا از بیمه های تکمیلی استفاده می کنند یا از طریق کارفرما یا بیمه گر ثانویه بیمه می شوند.تمام هزینه های پرداختی برای بیمه های خصوصی ،داروها و پرداخت مستقیم از جیب مردم تنها ۳۰ درصد از کل هزینه های سالانه نظام سلامت کانادا را تشکیل می دهد.بیمارستان ها و شبکه های سلامت منطقه ای انتفاعی نیستند و توسط دولت های ایالتی تامین مالی می شوند البته کلینیک های خصوصی وجود دارند اما تحت مجوزهای استانی فعالیت می کنند و حق ندارند مبلغی بیشتر از تعرفه تعیین شده از بیماران دریافت کنند.هزینه های خدمات عمومی از طریق مالیات های حاصل از درامد ایالتی و تخصیص بودجه مالی فدرال انجام می شود.

نظام سلامت امریکا نقطه مقابل کانادا است و بخش خصوصی نقش پررنگی در تامین هزینه های سلامت و همچنین ارائه خدمات مراقب سلامت دارند به همین دلیل هزینه های حوزه سلامت در کشور امریکا بیش از کشور کاناداست. به عنوان مثال در سال ۲۰۱۰ مقدار هزینه های سلامت به ازای هرفرد در کشور کانادا حدود ۴۰۰۰ دلار ولی در کشور امریکا بیش از ۸۰۰۰ دلار بود.علی رغم کمتر بودن هزینه ها در کشور کانادا ،نظام سلامت این کشور نسبت به امریکا در بیشتر شاخص ها موفق تر عمل کرده است.به عنوان مثال تعداد مرگ نوزادان در زمان تولد در کشور کانادا ۵.۱  نوزاد به ازای هر ۱۰۰۰ نوزاد ولی در کشور امریکا ۶.۶ نوزاد به ازای هر ۱۰۰۰نوزاد است. شاخص امید به زندگی در مردم کانادا بیشتر از مردم امریکا است.تعداد تخت های بیمارستانی به نسبت جمعیت در کشور کانادا بیشتر است و پرداختی مستقیم از جیب مردم کانادا برای خدمات سلامت کمتر از مردم امریکاست.البته این مزیت صد در صدی نیست و  در برخی شاخص ها، نظام سلامت امریکا موفق تر بوده است به عنوان مثال زمان انتظار در بیمارستانهای امریکا نسبت به کانادا بسیار کمتر است و کیفیت خدمات سلامت در کشور امریکا بالاتر است.

نقش دولت در نظام سلامت کانادا

سازماندهی نظام سلامت کانادا توسط قانون اساسی کانادا انجام شده است که نقشها و مسئولیت ها در آن بین دولت های فدرال ،ایالتی و محلی تقسیم شده است.دولت های محلی و ایالتی بیشترین مسئولیت را برای فراهم کردن خدمات سلامت و خدمات اجتماعی دارند.دولت فدرال مسئول فراهم کردن خدمات برای برخی اقشار خاص جامعه است.

هزینه های نظام سلامت کانادا توسط درآمد های عمومی ناشی از مالیات مثل مالیات شخصی و شرکتی،مالیات فروش ، عوارضی ها و.. تامین مالی می شود.همچنین دولت های ایالتی ممکن است برای برخی خدمات مبلغی را به عنوان حق بیمه از ساکنان ایالت برای کمک به صندوق عمومی خدمات سلامت دریافت کند البته برای خدمات سلامت اضطراری محدودیت و حق بیمه ای وجود ندارد.

دولت فدرال

نقش دولت فدرال شامل تنظیم قواعد و اصول برای سند سلامت کانادا و اجرای آنهاست. دولت فدرال مسئول سیاست گذاری در حوزه سلامت و رگولاتوری در حوزه دارو غذا و تجهیزات پزشکی است . همچنین دولت فدرال وظیفه دارد تا دولت های ایالتی و محلی را برای اجرای سیاست های حوزه سلامت حمایت مالی کند. علاوه بر این دولت فدرال وظیفه پوشش هزینه های سلامت برخی اقشار خاص مانند پناهجویان ،بومیان ساکن مناطق دور افتاده، زندانیان و سربازان از کارافتاده را برعهده دارد.

دولت های ایالتی و محلی

دولت های ایالتی و محلی بیشترین نقش را در فراهم کردن خدمات درمانی و پزشکی طبق اصول تدوین شده در سند سلامت کانادا را بر عهده دارند. خدمات پزشکی و درمانی ضروری تحت پوشش برنامه های بیمه ای هر ایالتی  که هزینه های آنها از قبل پرداخت شده است قرار می گیرند. دولت های محلی و ایالتی با کمک بودجه دولت فدرال و مالیات های حمل و نقل هزینه این خدمات را تامین می کنند.این که چه خدمات درمانی ضروری محسوب می شوند در سند سلامت تنظیم نشده بلکه در هر ایالت  دولت محلی با مشورت پزشکان و متخصصان حوزه سلامت مشخص می کند که چه خدماتی ضروری محسوب می شوند و آنها را در لیست خدمات بیمه ای قرار می دهد.بعد از اینکه خدمتی جزو خدمات ضروری قرار گرفت دولت موظف است تمام هزینه های آن را پوشش دهد.

از آنجا که هزینه خدمات غیر ضروری توسط بیمه های عمومی پوشش داده نمی شوند،  بیشتر دولت های محلی و ایالتی به منظور کمک به افراد کم درآمد و فقیر جامعه بیمه های تکمیلی را در نظر گرفته اند تا در این اقشار هزینه خدمات غیرضروری هم توسط دولت پرداخت شود.در مابقی افراد جامعه هزینه خدمات غیر ضروری یا مستقیما از جیب افراد پرداخت می شود یا بیمه های خصوصی این خدمات را پوشش می دهند.

پرداخت دستمزد پزشکان مستقیما توسط دولت ایالتی انجام می شود و شیوه محاسبه دستمزد پزشکان اغلب ترکیبی از حقوق ثابت به علاوه دستمزد به ازای هر خدمت است که دستمزد به ازای هر خدمت سهم بیشتری دارد.دولت ایالتی وظیفه تعیین تعرفه برای خدمات پزشکان (عمومی و متخصص) را برعهده دارد که البته این تعرفه گذاری کاملا دستوری نیست و دولت برای تعیین میزان تعرفه  برای هر خدمت با پزشکان وارد مذاکره می شود و تعرفه های پزشکی به صورت توافقی بین دولت ایالتی و پزشکان تعیین می شود

ارائه خدمات سلامت چگونه انجام می شود

خدمات سلامت در کانادا به سه دسته تقسیم می شود خدمات اولیه،ثانویه و مکمل.خدمات اولیه بسیار گسترده است و شامل درمان و پیشگیری از بیماری های شایع ،خدمات اورژانس و درصورت نیاز ارجاع به بیمارستان و پزشک متخصص می شود.خدمات ثانویه برای زمانی است که بیمار مبتلا به بیماری های مزمن باشد و نیاز به خدمات تخصصی طولانی مدت داشته باشد. نکته جالب توجه اینجاست که خدمات ثانویه نه تنها در بیمارستان ها و مراکز تخصصی بلکه در صورت نیاز حتی در منزل بیمار هم ارائه می شود. هرچند ارائه خدمات درمانی در منزل در سند سلامت کانادا ذکر نشده است اما همه ی دولت های ایالتی و محلی هزینه برخی خدمات خاص و ضروری در منزل را پرداخت می کنند .

خدمات تکمیلی هم به صورت کلی تحت پوشش بیمه سلامت عمومی نیستند اما دولت های محلی برای برخی اقشار جامعه مثل سالمندان ،کودکان و اقشار کم در آمد هزینه این خدمات را پرداخت می کنند.این خدمات شامل داروهای نسخه ای خارج از بیمارستان ،خدمات دندانپزشکی ،چشم پزشکی ، تجهیزات پزشکی مثل ویلچر  و خدمات سلامت سایر حرفه ها مثل فیزیوتراپی می شود. سطح پوشش هزینه های این خدمات در مناطق مختلف کانادا متفاوت است.

مشکلات نظام سلامت کانادا

مهم ترین انتقادی که به این سیستم وارد می شود این است که زمان انتظار در بیمارستان های کانادا بسیار زیاد است هرچند در مورد بیمارانی که در شرایط اورژانسی قرار دارند این مساله صادق نیست و این بیماران به سرعت تحت معالجه قرار می گیرند اما در بقیه موارد ممکن بیمار چند هفته در صف انتظار قرار بگیرد تا بتواند به پزشک ممتخصص یا خدمات عکس برداری مثلMRI و سی تی اسکن دسترسی پیدا کند.

مساله دیگری هم که اخیرا دولت کانادا با آن رو به رو شده است افزایش هزینه خدمات درمانی است .در چند سال اخیر به دلیل پیرتر شدن جمعیت کانادا و پیشرفت تکنولوژی و ظهور جراحی های پرهزینه ،هزینه های درمانی نسبت به سالهای قبل افزایش داشته است که این مساله دولت کانادا را در تامین هزینه های درمانی با مشکل رو به رو کرده است.

در نهایت با وجود برخی مشکلاتی که در نظام سلامت کانادا وجود دارد این سیستم عملکرد بسیار موفقی داشته و توانسته با سطح هزینه ای معقول سطح بالایی از خدمات درمانی را به مردم این کشور ارائه دهد که این پدیده نظام سلامت کانادا را به الگویی موفق و مثال زدنی در سایر کشور ها تبدیل کرده است.

چکیده:

نظام سلامت کانادا از مطرح ترین و مورد بحث ترین نظام های سلامت جهان است. در این نظام شهروندان کانادا بدون پرداخت هزینه از خدمات پزشکی و بیمارستانی بهره مند می شوند وتمام هزینه های پرداختی برای بیمه های خصوصی ،داروها و پرداخت مستقیم از جیب مردم تنها ۳۰ درصد از کل هزینه های سالانه نظام سلامت کانادا را تشکیل می دهد…

 

گردآوری و تألیف:امید سودی

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

هجده − یازده =

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.